Bài Ðọc I: Kn 2, 23 – 3, 9
“Ðối với con mắt người không hiểu biết, thì hình như các ngài đã chết, nhưng thật ra các ngài sống trong bình an”.
Trích sách Khôn Ngoan.
Thiên Chúa đã tạo dựng con người giống hình ảnh Chúa để sống vĩnh viễn. Nhưng bởi ác quỷ ghen tương, nên tử thần đột nhập vào thế gian: kẻ nào thuộc về nó thì bắt chước nó.
Linh hồn những người công chính ở trong tay Chúa, và đau khổ sự chết không làm gì được các ngài. Ðối với con mắt người không hiểu biết, thì hình như các ngài đã chết, và việc các ngài từ biệt chúng ta, là như đi vào cõi tiêu diệt. Nhưng thật ra, các ngài sống trong bình an. Và trước mặt người đời, dầu các ngài có chịu khổ hình, lòng cậy trông của các ngài cũng không chết.
Sau một giây lát chịu khổ nhục, các ngài sẽ được vinh dự lớn lao, vì Chúa đã thử thách các ngài như thử vàng trong lửa, và chấp nhận các ngài như của lễ toàn thiêu. Khi đến giờ Chúa ghé mắt nhìn các ngài, các người công chính sẽ sáng chói và chiếu tỏ ra như ánh lửa chiếu qua bụi lau. Các ngài sẽ xét xử các dân tộc, sẽ thống trị các quốc gia, và Thiên Chúa sẽ ngự trị trong các ngài muôn đời.
Các ngài đã tin tưởng ở Chúa, thì sẽ hiểu biết chân lý, và trung thành với Chúa trong tình yêu, vì ơn Chúa và bình an sẽ dành cho những người Chúa chọn.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 33, 2-3. 16-17. 18-19
Ðáp: Tôi chúc tụng Thiên Chúa trong mọi lúc.
Xướng: 1) Tôi chúc tụng Thiên Chúa trong mọi lúc, miệng tôi hằng liên lỉ ngợi khen Người. Trong Thiên Chúa linh hồn tôi hãnh diện, bạn nghèo hãy nghe và hãy mừng vui.
Ðáp: Tôi chúc tụng Thiên Chúa trong mọi lúc.
2) Thiên Chúa để mắt coi người hiền đức, và tai Người lắng nghe tiếng họ cầu. Thiên Chúa ra mặt chống người làm ác, để tẩy trừ di tích chúng nơi trần gian.
Ðáp: Tôi chúc tụng Thiên Chúa trong mọi lúc.
3) Người hiền đức kêu cầu và Chúa nghe lời họ, Người cứ họ khỏi mọi nỗi âu lo. Thiên Chúa gần gũi những kẻ đoạn trường, và cứu chữu những tâm hồn đau thương dập nát.
Ðáp: Tôi chúc tụng Thiên Chúa trong mọi lúc.
Alleluia: Cl 3, 16a và 17c
Alleluia, alleluia! – Nguyện cho lời Chúa Kitô cư ngụ dồi dào trong anh em; anh em hãy nhờ Ðức Kitô mà tạ ơn Chúa Cha. – Alleluia.
Phúc Âm: Lc 17, 7-10
“Chúng tôi là đầy tớ vô dụng: vì chúng tôi đã làm điều chúng tôi phải làm”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán: “Ai trong các con có người đầy tớ cày bừa hay chăn súc vật ngoài đồng trở về liền bảo nó rằng: “Mau lên, hãy vào bàn dùng bữa”, mà trái lại không bảo nó rằng: “Hãy lo dọn bữa tối cho ta, hãy thắt lưng và hầu hạ ta cho đến khi ta ăn uống đã, sau đó ngươi mới ăn uống”? Chớ thì chủ nhà có phải mang ơn người đầy tớ, vì nó đã làm theo lệnh ông dạy không? Thầy nghĩ rằng không.
“Phần các con cũng vậy, khi các con làm xong mọi điều đã truyền dạy các con, thì các con hãy nói rằng: “Chúng tôi là đầy tớ vô dụng, vì chúng tôi đã làm điều chúng tôi phải làm”.
Suy niệm
Lời dạy của Chúa Giêsu hôm nay thật khó nghe, nhất là đối với một thế giới quen với việc được tán thưởng, được ghi công, được nhìn nhận. Khi nói: “Chúng tôi là những đầy tớ vô dụng”, Chúa dường như đang mời gọi ta bước vào một nghịch lý thiêng liêng, nghịch lý của Tin Mừng: con đường vinh quang đi qua khiêm hạ; con đường đến với Thiên Chúa chỉ mở ra cho những ai biết hủy mình.
Chúa Giêsu không hề coi thường công lao hay nỗ lực của con người. Ngài chỉ muốn dẫn chúng ta đến với tinh thần phục vụ trong khiêm nhu, một tinh thần không đòi hỏi phần thưởng, không so sánh công trạng, không cậy dựa vào chính mình. Chính Ngài, Đấng là Con Thiên Chúa, đã chọn mang lấy thân phận tôi tớ, để dạy chúng ta bài học vĩ đại nhất của tình yêu: tình yêu thật thì không tìm kiếm mình, nhưng tìm kiếm hạnh phúc của người khác.
Thánh sử Luca mô tả Chúa Giêsu như người tôi tớ trung tín, luôn quy hướng mọi lời nói và việc làm về Chúa Cha: “Con không tự mình làm điều gì, nhưng làm theo ý Đấng đã sai Con” (Ga 5,19). Chính Ngài đã sống trọn vẹn lời dạy hôm nay trước khi truyền dạy chúng ta.
Ngài không chỉ khuyên ta nhận mình là tôi tớ, mà còn đi xa hơn: Ngài thực sự trở nên tôi tớ. Ngài rửa chân cho các môn đệ, cúi mình phục vụ nhân loại, và cuối cùng, hiến mạng sống mình cho kẻ tội lỗi. Trong từng cử chỉ ấy, Chúa cho thấy rằng khiêm tốn không phải là tự hạ giá trị bản thân, mà là biết đặt người khác lên trên mình trong tình yêu và trong việc thi hành thánh ý Thiên Chúa.
Tác giả sách Khôn Ngoan đã diễn tả vẻ đẹp tuyệt vời của tình yêu Thiên Chúa: “Thiên Chúa đã dựng nên con người giống hình ảnh của Người và ban cho họ sự sống vĩnh viễn.” Như thế, dù ta chỉ là “tôi tớ vô dụng” theo nghĩa không có gì để đòi công, nhưng trước mặt Thiên Chúa, ta lại là con cái yêu dấu được mời gọi thông phần vinh quang của Người.
Cái “vô dụng” mà Chúa Giêsu nói đến không mang ý miệt thị, nhưng diễn tả sự tự do hoàn toàn của tình yêu khi không cậy dựa vào công trạng, không tính toán phần thưởng, chỉ biết phó thác và yêu mến.
Thật lạ lùng! Trong khi Chúa dạy ta hãy tự nhận mình là “tôi tớ vô dụng”, thì chính Thiên Chúa lại tôn vinh con người đến mức không tưởng. Người gọi ta là “con cái”, cho ta tham dự vào sự sống vĩnh cửu của Người, cho ta được cùng Người xét xử muôn dân, nghĩa là được chia sẻ quyền năng và vinh hiển của Thiên Chúa.
Chúa Giêsu, Con Một yêu dấu của Cha, đã nối tiếp tình yêu ấy khi gọi các môn đệ: “Thầy không còn gọi anh em là tôi tớ, nhưng là bạn hữu, vì mọi điều Thầy nghe được nơi Cha, Thầy đã tỏ cho anh em biết.” (Ga 15,15). Ngài không chỉ nâng ta lên hàng bạn hữu, mà còn hạ mình xuống làm tôi tớ của ta: “Con Người đến không phải để được phục vụ, nhưng để phục vụ và hiến mạng sống làm giá chuộc muôn người.” (Mt 20,28).
Chính nơi bàn Tiệc Ly, khi cúi xuống rửa chân cho các môn đệ (Ga 13,4-5), Chúa Giêsu đã đảo ngược mọi chuẩn mực của quyền lực và địa vị: Ngài, Thầy và Chúa, trở nên kẻ hầu bàn. Từ đó, mọi sự phục vụ trong Giáo Hội, dù là linh mục, tu sĩ, hay giáo dân, đều chỉ có ý nghĩa thật khi được thực hiện trong tinh thần “tôi tớ khiêm hạ”, bắt nguồn từ chính hành vi của Chúa.
Mỗi khi Thánh lễ được cử hành, mầu nhiệm “tôi tớ” của Chúa Giêsu lại được tái diễn cách nhiệm mầu. Trên bàn thờ, Ngài không chỉ phục vụ ta bằng lời, mà bằng chính Thân Mình và Máu Thánh của Ngài. Trong Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu trở nên tấm bánh bị bẻ ra, trở nên lương thực hằng sống, nuôi dưỡng chúng ta bằng chính chính Ngài. Đây là hành động phục vụ tuyệt đỉnh: Thiên Chúa cúi xuống để phục vụ con người, và làm cho con người được sống bằng chính sự sống của Thiên Chúa. Khi quỳ gối trước Thánh Thể, ta không chỉ tôn thờ một Thiên Chúa quyền năng, mà là tôn thờ một Thiên Chúa đã tự nguyện trở nên nhỏ bé, để yêu thương và phục vụ. Chính nơi đây, người Kitô hữu học được bài học nền tảng của đời sống đức tin: vinh quang thật không nằm trong địa vị, mà nằm trong việc dám hạ mình yêu thương.
Nếu thế gian dạy rằng “hãy vươn lên để được thấy”, thì Tin Mừng lại dạy: “hãy cúi xuống để được nâng lên.” Nếu thế gian coi khiêm tốn là yếu đuối, thì trong Nước Trời, khiêm tốn là sức mạnh thần linh. Chính vì thế, Đức Maria, người nữ tỳ khiêm hạ của Thiên Chúa, đã được chúc tụng muôn đời: “Phận nữ tỳ hèn mọn, Người đoái thương nhìn tới…” (Lc 1,48).
Khi ta biết sống trong tinh thần khiêm hạ, ta bước vào sự tự do thật: không còn lệ thuộc vào lời khen chê, không còn bị ràng buộc bởi cái tôi. Ta có thể yêu thương, phục vụ, hi sinh mà không sợ mất mát, bởi ta biết rằng tất cả là ân huệ.
Sống như thế, ta được giải thoát khỏi ảo tưởng công trạng và đi vào niềm vui đích thực của Tin Mừng, niềm vui của người tôi tớ được ở trong nhà Cha, làm việc trong tình yêu, và tìm thấy hạnh phúc trong chính việc phục vụ.
Trong đời sống hằng ngày, lời Chúa hôm nay vang vọng như một lời nhắc nhở dịu dàng nhưng mạnh mẽ cho mỗi người chúng ta:
– Khi chúng ta làm việc tông đồ, đừng coi đó là công của mình, nhưng là cơ hội để Thiên Chúa tỏ lộ tình yêu của Người qua ta.
– Khi ta phục vụ anh chị em, đừng chờ lời cảm ơn, nhưng hãy cảm tạ vì được tham dự vào sứ mạng của Chúa.
– Khi ta gặp thất bại, đừng buồn nản, vì “đầy tớ vô dụng” vẫn luôn được Thiên Chúa đoái thương và gìn giữ trong tình yêu của Người.
Lời dạy hãy nhận mình là những “đầy tớ vô dụng” không nhằm làm ta nhỏ bé đi, mà để ta lớn lên trong tình yêu. Chính trong khiêm hạ, ta nên giống Đức Kitô; chính khi hạ mình, ta được Thiên Chúa nâng cao; chính khi phục vụ trong âm thầm, ta được tham dự vào vinh quang của Đấng đã hiến mình cho thế gian.
Lm G. Võ Tá Hoàng
* Daily Readings: