Bài Ðọc I: 1V 11, 4-13
“Bởi ngươi không giữ giao ước, Ta cất vương quốc khỏi ngươi; nhưng vì Ðavít thân phụ ngươi,Ta sẽ dành một chi tộc cho con trai ngươi”.
Trích sách Các Vua quyển thứ nhất.
Khi vua Salomon đã về già, các bà vợ của ông mê hoặc lòng ông, kéo ông theo các thần dân ngoại, lòng ông không còn trọn vẹn với Chúa là Thiên Chúa của ông, như lòng Ðavít thân phụ ông. Salomon tôn thờ nữ thần Astarthê của dân Siđon, và thần Môlốc của dân Ammon. Và Salomon đã làm điều không đẹp lòng Chúa và không trọn niềm theo Chúa, như Ðavít thân phụ ông. Bấy giờ Salomon xây am trên núi đối diện với Giêrusalem cho Khanios, thần của dân Moab, và cho Môlốc, thần của dân Ammon. Ông cũng làm như thế cho tất cả các bà vợ ngoại bang của ông, để các bà dâng hương và tế lễ cho các thần của các bà. Vậy Chúa thịnh nộ với Salomon, vì tâm hồn ông đã bỏ Chúa là Thiên Chúa Israel, Ðấng đã hiện ra với ông hai lần, và cấm ông không được chạy theo các thần khác, nhưng Salomon không tuân giữ điều Chúa truyền dạy ông.
Do đó, Chúa phán cùng Salomon rằng: “Bởi ngươi đã ăn ở như thế, và đã không tuân giữ giao ước và lề luật mà Ta đã truyền cho ngươi, Ta sẽ phân chia vương quốc của ngươi, và trao cho tôi tớ ngươi. Nhưng vì nể Ðavít, thân phụ ngươi, Ta sẽ không thi hành điều đó khi ngươi còn sống. Ta sẽ phân chia vương quốc ngươi ngay trên tay con của ngươi. Vì Ðavít, tôi tớ Ta, và vì Giêrusalem Ta đã tuyển chọn, Ta sẽ không lấy tất cả vương quốc: Ta sẽ dành một chi tộc cho con trai ngươi”.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 105, 3-4. 35-36. 37 và 40
Ðáp: Lạy Chúa, xin nhớ chúng con khi gia ân huệ cho dân Ngài.
Xướng: 1) Phúc cho ai tuân giữ những lời huấn lệnh, và luôn luôn thực thi điều công chính. Lạy Chúa, xin nhớ chúng con khi gia ân huệ cho dân Ngài; xin mang ơn cứu độ đến thăm viếng chúng con.
Ðáp: Lạy Chúa, xin nhớ chúng con khi gia ân huệ cho dân Ngài.
2) Họ đã hoà mình với người chư dân, và học theo công việc chúng làm. Họ sùng bái tà thần của chúng, những tà thần đã hoá thành lưới dò hại họ.
Ðáp: Lạy Chúa, xin nhớ chúng con khi gia ân huệ cho dân Ngài.
3) Họ đã giết những người con trai và con gái, để làm lễ cúng tế quỷ thần. Chúa đã bừng cơn thịnh nộ với dân tộc, và tởm ghét phần gia nghiệp của Ngài.
Ðáp: Lạy Chúa, xin nhớ chúng con khi gia ân huệ cho dân Ngài.
Alleluia: 1Sm 3,9
Alleluia, alleluia – Lạy Chúa, xin hãy phán, vì tôi tớ Chúa đang lắng tai nghe; Chúa có lời ban sự sống đời đời. – Alleluia.
Phúc Âm: Mc 7, 24-30
“Những con chó ở dưới gầm bàn cũng ăn những mụn bánh rơi của con cái”
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Maccô.
Khi ấy, Chúa Giêsu đến địa hạt Tyrô và Siđon. Vào một nhà kia, Người không muốn ai biết mình, nhưng người không thể ẩn náu được. Vì ngay lúc đó, một bà kia có đứa con gái bị thần ô uế ám, bà nghe nói về Người liền đến phục lạy Người.Bà đó là người dân ngoại, dòng giống Syrôphênixi và bà xin Người trừ quỷ ra khỏi con bà. Người nói: “Hãy để con cái ăn no trước đã, vì không nên lấy bánh của con cái mà ném cho chó”. Nhưng bà trả lời và thưa Người rằng: “Thưa Thầy, đúng thế, nhưng các chó con cũng được ăn những mụn rơi dưới bàn ăn của con cái”. Người liền nói với bà: “Vì lời bà nói đó, bà hãy về; quỷ đã ra khỏi con gái bà rồi”. Khi bà về đến nhà, thì thấy cô gái nhỏ nằm trên giường và quỷ đã xuất rồi.
Ðó là lời Chúa.
Suy niệm:
Chính sách ngoại giao cởi mở của vua Salômôn khó có thể thực hiện nếu nhà vua không chấp nhận những nhượng bộ từ phía mình. Đặc biệt, những mối liên hệ thương mại rộng rãi đôi khi được củng cố bằng các cuộc hôn nhân mang tính chính trị. Vì thế, nhà vua có nhiều bà vợ ngoại giáo. Khi các bà đến Giêrusalem, họ cũng mang theo việc thờ cúng các thần minh của dân tộc mình cùng với các tư tế riêng.
Vào thời bấy giờ, việc nhà vua có nhiều vợ còn được xem như dấu chỉ của sự giàu có và uy thế. Tuy nhiên, việc đưa các bà vợ ngoại giáo vào đất Israel đã gây nguy hại cho niềm tin độc thần của dân Chúa. Sự hiện diện của các thần ngoại khiến dân chúng dễ nghĩ rằng Thiên Chúa của họ chỉ là một vị thần giữa nhiều vị thần khác. Như thế, địa vị duy nhất và tuyệt đối của Thiên Chúa bị relativ hóa trong tâm thức dân Israel. Hơn nữa, cùng với việc du nhập các thần ngoại là những tập tục phóng túng và lệch lạc, lôi kéo dân Chúa xa rời giao ước và rơi vào con đường tội lỗi.
Người xưa còn quan niệm phụ nữ gắn với những sức mạnh huyền bí khó kiểm soát, nên nhiều nơi xuất hiện các thực hành ma thuật liên quan đến sinh sản. Vì thế, các bà vợ ngoại giáo của Salômôn vẫn trung thành với nghi lễ của dân tộc họ. Tất cả những yếu tố ấy dần dần làm suy yếu đời sống đức tin tinh tuyền của dân Israel.
Chính vì kinh nghiệm lịch sử đau thương đó, người Do Thái về sau đặt ra những quy định rất khắt khe: tránh tiếp xúc thân mật với dân ngoại để khỏi bị coi là ô uế. Nếu phải đi qua miền dân ngoại, khi trở về họ còn giũ bụi chân trước khi bước vào đất thánh, như dấu chỉ không muốn mang theo điều gì bị xem là ô uế.
Trong bối cảnh ấy, Tin Mừng hôm nay cho thấy Đức Giêsu bước vào vùng đất dân ngoại. Người không làm điều đó vì khinh miệt dân ngoại, trái lại, kế hoạch cứu độ khởi đi từ dân Israel rồi mở rộng đến muôn dân. Khi nói: “Không nên lấy bánh của con cái mà ném cho lũ chó con,” Đức Giêsu không có ý xúc phạm. Từ ngữ “chó con” ở đây diễn tả những con vật sống trong nhà, được chủ chăm sóc, hàm ý rằng dân ngoại cũng được ở gần bàn tiệc cứu độ.
Điều đáng chú ý là đức tin khiêm tốn và kiên vững của người phụ nữ Syrophênixi. Bà chấp nhận vị trí của mình, nhưng vẫn tin tưởng vào lòng thương xót của Đức Giêsu. Chính thái độ khiêm nhường và lòng tin mạnh mẽ ấy đã mở ra cánh cửa ân sủng: con gái bà được chữa lành. Như thế, “chó con” cũng được chia sẻ bánh cùng lúc với con cái, nghĩa là ơn cứu độ không còn bị giới hạn, nhưng được ban cho mọi dân tộc.
Qua biến cố này, Đức Giêsu mặc khải dung mạo Thiên Chúa là Cha giàu lòng thương xót, Đấng không loại trừ ai biết chạy đến với Người trong đức tin. Lịch sử cứu độ đi từ tuyển chọn đến phổ quát, từ Israel đến toàn thể nhân loại.
Giờ đây, trong Thánh Lễ, Đức Giêsu tiếp tục ban cho chúng ta “bánh bởi trời” là chính Mình và Máu Người trong Bí tích Thánh Thể. Chúng ta được gọi là con cái trong nhà, được mời đến bàn tiệc của Chúa. Vì thế, chúng ta được mời gọi biết trân trọng hồng ân cao quý này, dọn lòng xứng đáng để đón nhận.
Xét mình
1. Tôi có để những thỏa hiệp với “các thần tượng” của thời đại—danh vọng, tiền bạc, hưởng thụ—làm suy yếu lòng trung thành của tôi đối với Thiên Chúa không?
2. Tôi có đến với Chúa bằng đức tin khiêm nhường và bền bỉ như người phụ nữ ngoại giáo, tin rằng lòng thương xót của Chúa vượt trên mọi ranh giới không?
Lm G. Võ tấn Hoàng
* Daily Readings: