Bài Ðọc I: Hc 47, 2-13
“Ðavít đã thành tâm ca tụng và yêu mến Thiên Chúa”.
Trích sách Đức Huấn Ca.
Như miếng mỡ lóc ra khỏi thịt con vật tế lễ thế nào, thì Ðavít được chọn giữa con cái Israel như vậy. Người dỡn với sư tử như dỡn với chiên con và đùa với gấu như đùa với những chiên con. Khi còn trẻ, nào người đã chẳng hạ sát tên khổng lồ và rửa nhục cho dân, khi vung dây ném đá đánh ngã tên Goliath kiêu căng đó sao? Vì người đã kêu cầu Thiên Chúa toàn năng, và Chúa đã ban sức mạnh cho người để hạ sát tên chiến sĩ hùng dũng, để nâng cao lòng can đảm của dân người. Nhờ thế, người được tôn vinh như đã giết mười ngàn, được ca tụng vì những lời Chúa chúc lành, và được người ta trao tặng triều thiên vinh quang, vì người đã tiêu diệt quân thù chung quanh, đã thanh toán bọn giặc Philitinh cho đến ngày nay, đã đập tan sức mạnh chúng đến muôn đời. Trong mọi việc, người dùng lời ca khen mà tuyên xưng Ðấng Thánh Tối Cao; người thành tâm ca tụng Chúa, và yêu mến Thiên Chúa đã sáng tạo người, đã cho người quyền năng chống lại quân thù. Người thành lập ca đoàn trước bàn thờ Chúa, để hoà nhịp những bài thánh ca. Người tổ chức những cuộc lễ huy hoàng, quy định đầy đủ chu kỳ thời gian, để họ ca tụng thánh danh Chúa, và từ sáng sớm, họ biểu dương sự thánh thiện của Thiên Chúa. Chúa đã thứ tha tội lỗi của người, và tán dương sức mạnh của người đến muôn đời. Chúa đã ban cho người giao ước vương quốc và ngôi báu vinh quang trong Israel.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 17, 31. 47 và 50. 51.
Ðáp: Tán tụng Thiên Chúa là Ðấng cứu độ tôi.
Xướng: 1) Ðường lối Thiên Chúa là đường thanh khiết, lời của Chúa được luyện trong lửa đỏ, chính Người là khiên thuẫn che kẻ nương nhờ Người.
Ðáp: Tán tụng Thiên Chúa là Ðấng cứu độ tôi.
2) Chúa hằng sống, chúc tụng Ðá Tảng của tôi, tán tụng Thiên Chúa là Ðấng cứu độ tôi! – Bởi vậy, con sẽ ca tụng Ngài giữa chư dân, lạy Chúa, và con sẽ xướng ca khen ngợi danh Ngài.
Ðáp: Tán tụng Thiên Chúa là Ðấng cứu độ tôi.
3) Ngài đã ban cho vương nhi Ngài đại thắng, đã tỏ lòng từ bi với Ðấng được xức dầu của Ngài, với Ðavít và miêu duệ ông cho tới muôn đời.
Ðáp: Tán tụng Thiên Chúa là Ðấng cứu độ tôi.
Alleluia: Mt 4,4b
Alleluia, alleluia! – Người ta sống không nguyên bởi bánh, nhưng bởi mọi lời do miệng Thiên Chúa phán ra. – Alleluia.
Phúc Âm: Mc 6, 14-29
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Marcô
Khi ấy, vua Hêrôđê nghe danh tiếng Đức Giêsu, vì danh Người đã lừng lẫy. Có kẻ nói: “Gioan Tẩy Giả từ cõi chết sống lại, nên quyền năng mới hoạt động nơi ông.” Kẻ khác nói: “Đó là ngôn sứ Êlia.” Kẻ khác nữa lại bảo: “Đó là một ngôn sứ như các ngôn sứ xưa.”
Nhưng khi nghe vậy, vua Hêrôđê nói: “Chính Gioan ta đã cho chém đầu, nay đã sống lại rồi!” Thật vậy, vua Hêrôđê đã sai bắt Gioan và giam ông trong ngục, vì Hêrôđiađê, vợ của Philípphê anh vua, mà vua đã lấy làm vợ. Gioan nói với Hêrôđê: “Ngài không được phép lấy vợ của anh mình.”
Hêrôđiađê căm thù Gioan và muốn giết ông, nhưng không thể, vì Hêrôđê kính sợ Gioan, biết ông là người công chính và thánh thiện. Tuy nghe Gioan mà bối rối, nhưng vua vẫn thích nghe ông.
Đến ngày thuận tiện, nhân dịp sinh nhật vua Hêrôđê, khi con gái Hêrôđiađê nhảy múa làm vừa lòng nhà vua và khách dự tiệc, vua nói với cô: “Con muốn xin gì, ta cũng ban cho.”
Cô đi hỏi mẹ, và được xúi xin đầu Gioan Tẩy Giả. Vì đã trót thề và vì các khách dự tiệc, vua buồn rầu nhưng không muốn thất hứa, nên sai đao phủ đi chém đầu Gioan.
Suy niệm
Bài đọc thứ nhất hôm nay, trích sách Huấn Ca, ca ngợi vua Đavít như một con người cao cả. Nhưng sự cao cả của Đavít không hệ tại trước hết ở những chiến công hiển hách, mà ở niềm tin sâu xa và lòng tín thác trọn vẹn của ông nơi Thiên Chúa. Trong những lúc khốn cùng nhất của cuộc đời, Đavít luôn biết kêu cầu Chúa; và khi được giải thoát, ông không chiếm lấy vinh quang cho mình, nhưng dâng lên Thiên Chúa những lời ca tụng vô vị lợi. Suốt cuộc đời, Đavít đã làm chứng cho sự thánh thiện và lòng trung tín của Thiên Chúa.
Con đường chứng tá ấy được thánh Gioan Tẩy Giả tiếp nối cách trọn vẹn và triệt để, như thánh Marcô thuật lại trong bài Tin Mừng hôm nay.
Câu chuyện về cái chết của Gioan Tẩy Giả không còn xa lạ với chúng ta. Bi kịch ấy xảy ra trong một bữa tiệc sinh nhật của vua Hêrôđê – một bữa tiệc tưởng như vui vẻ nhưng lại phơi bày trọn vẹn bóng tối của tội lỗi, sự giả dối và nhu nhược của con người. Vì một lời thề bồng bột, vì sĩ diện trước mặt khách dự tiệc, và nhất là vì sự oán hận thâm độc của Hêrôđiađê, Hêrôđê đã chấp nhận ra lệnh chém đầu Gioan Tẩy Giả.
Thánh Gioan Tẩy Giả bị giết không phải vì làm điều xấu, nhưng vì dám nói lên sự thật. Ông đã can đảm lên tiếng tố cáo mối quan hệ loạn luân của Hêrôđê và Hêrôđiađê, dù biết rằng sự thật ấy có thể dẫn mình đến tù đày và cái chết. Gioan đã chặn đứng con đường bất chính của họ, và chính vì thế, ông trở thành cái gai phải bị loại trừ.
Qua trình thuật này, thánh sử Marcô cho chúng ta thấy sự đối nghịch luôn hiện diện trong xã hội trần gian: giữa người công chính và kẻ tội lỗi, giữa ánh sáng của sự thật và bóng tối của quyền lực tha hóa. Nổi bật lên giữa những nhân vật ấy là hình ảnh Gioan Tẩy Giả – người công chính, thánh thiện, trung thành với sứ mạng cho đến cùng.
Thánh Gioan Tẩy Giả là vị ngôn sứ được Thiên Chúa sai đến để chuẩn bị con đường cho Đức Kitô. Ông đã nhận ra Đấng Cứu Thế bên bờ sông Giođan, và khi Đức Giêsu xuất hiện, Gioan sẵn sàng lui vào bóng tối, mời gọi các môn đệ của mình đi theo Người. Ngay cả trong ngục tù, Gioan vẫn tiếp tục sứ mạng Tiền Hô. Và cái chết của ông trở thành đỉnh cao của chứng tá, là hành vi “ẩn mình” hoàn toàn để Đức Kitô được tỏ lộ.
Gioan Tẩy Giả thực sự mang nơi mình hình ảnh của ngôn sứ Êlia. Kỷ nguyên mới đã đến, và kỷ nguyên ấy được đánh dấu bằng cái chết bi thảm của Gioan – một cái chết tiên báo cho cuộc Thương Khó của chính Đức Giêsu, và cho số phận của những ai trung thành bước theo Người.
Đối nghịch với Gioan Tẩy Giả là hình ảnh vua Hêrôđê: một con người nhu nhược, bị giằng co giữa lương tâm và dục vọng, giữa sự kính trọng mơ hồ dành cho người công chính và nỗi sợ mất quyền lực, mất thể diện. Bên cạnh ông là Hêrôđiađê, hiện thân của sự gian ác và thù hận, sẵn sàng lợi dụng cả con gái mình để đạt được mục đích xấu xa.
Cái chết của Gioan Tẩy Giả cho chúng ta thấy rõ số phận của các môn đệ và các chứng nhân của Đức Kitô mọi thời. Lịch sử Giáo Hội đã minh chứng và hôm nay vẫn tiếp tục minh chứng: làm môn đệ Chúa là chọn đứng về phía sự thật, dù sự thật ấy có thể dẫn đến bách hại, đau khổ, và thậm chí là cái chết.
Giáo Hội hôm nay vẫn tiếp nối sứ mạng của Đức Giêsu Kitô. Giáo Hội được mời gọi làm chứng cho sự thật giữa một thế giới đầy những “Hêrôđê” mới: độc tài, bất công, lạm dụng quyền lực và chà đạp phẩm giá con người. Con đường ấy không thiếu thập giá và nước mắt. Nhưng trong niềm tin, Giáo Hội xác tín rằng vinh quang phục sinh sẽ bù đắp cho mọi đau khổ, và sự trung tín sẽ được Thiên Chúa thưởng công.
Để có thể can đảm làm chứng cho Đức Giêsu Kitô như thánh Gioan Tẩy Giả, chúng ta hãy chạy đến với Chúa Giêsu Thánh Thể. Chính nhờ việc rước lấy Mình và Máu Người, chúng ta được ban sức mạnh, được biến đổi, để trở thành những chứng nhân trung thành của Thiên Chúa giữa lòng thế giới hôm nay.
Câu hỏi xét mình
Trong đời sống hằng ngày, tôi có đủ can đảm để nói và sống theo sự thật, ngay cả khi sự thật ấy làm tôi thiệt thòi hoặc bị hiểu lầm không?
Tôi giống thánh Gioan Tẩy Giả – trung tín với lương tâm – hay giống Hêrôđê – biết điều đúng nhưng lại để cho sợ hãi, sĩ diện và dục vọng chi phối?
Lm G. Võ tá Hoàng
* Daily Readings: